Belevingsonderzoek helpt brandweer verder te verbeteren
Het Veiligheidsberaad heeft de landelijke rapportage ‘Belevingsonderzoek repressief brandweerpersoneel 2025’ vastgesteld. Tegelijkertijd is portefeuillehouder Brandweer Jack Mikkers gevraagd om op korte termijn een verkenning te doen naar de onderzoeksmethode van een volgend belevingsonderzoek, dat in 2029 wordt uitgevoerd.
In 2025 is, in navolging van 2017 en 2021, het landelijke belevingsonderzoek onder repressieve brandweermensen uitgevoerd. In totaal hebben 3.898 brandweermensen (17%) deelgenomen aan het belevingsonderzoek. Respondenten geven aan tevreden te zijn met hun werkzaamheden bij de brandweer, zij beoordelen die met een 7,6. Ook zijn zij tevreden over de organisatie van de brandweer in hun veiligheidsregio (6,8).
De rapportage geeft inzicht in hoe brandweermensen denken over hun werk en over de brandweerorganisatie. De onderzochte thema’s zijn betrokkenheid en beleving van het brandweerwerk, vrijwilligersbeleid, organisatiecultuur, verhouding tussen werkvloer en leiding, regelruimte, vakbekwaamheid, werkdruk en veilig en gezond werken.
Meerjarige meting laat ontwikkeling zien
Volgens Harm Balk, lid van de stuurgroep Belevingsonderzoek en portefeuillehouder RCDV, laat het onderzoek zien hoe belangrijk het is om regelmatig stil te staan bij de ervaringen van brandweermensen in hun werk.
“Het is waardevol dat we dit onderzoek opnieuw samen met de vakorganisaties hebben uitgevoerd. Doordat we inmiddels meerdere metingen hebben gedaan, krijgen we steeds beter inzicht in hoe brandweermensen hun werk en de organisatie ervaren. We zien waar ingezette verbeteringen effect hebben en ook op welke onderwerpen nog verdere stappen nodig zijn”, zegt hij.
Tegelijkertijd wijst Harm erop dat de respons afneemt. “Daarom gaan we richting een volgend belevingsonderzoek verkennen of er manieren zijn om de betrokkenheid bij het onderzoek te vergroten, zonder dat we de mogelijkheid verliezen om de resultaten goed te vergelijken met eerdere metingen.”
Resultaten bieden handvatten voor verdere verbetering
Iedere veiligheidsregio kan de uitkomsten gebruiken in het gesprek met medewerkers en vrijwilligers over thema’s als vakbekwaamheid, werkdruk, organisatiecultuur en goed werkgeverschap. De landelijke rapportage laat daarnaast zien welke ontwikkelingen sectorbreed spelen en waar gezamenlijke aandacht nodig blijft.
“We zien in deze veranderende wereld een steeds grotere focus op veiligheid, weerbaarheid en mogelijke crises”, stelt Jack Mikkers. “Dat benadrukt nogmaals het grote belang van onze brandweermensen. Daarmee is het des te relevanter te weten hoe zij ook in deze tijden hun werk beleven. De stuurgroep ziet dat de inspanningen leiden tot verbeteringen op diverse punten en dat mag ook worden benoemd. Tegelijkertijd gaan niet alle verbeteringen zo snel als we zouden hopen en blijft er werk aan de winkel.”